Ekolojik Borç

İstanbul’da gökten yalnızca yağmur yağmadı; betonla kuşatılmış kentlerin iklim krizi karşısındaki kırılganlığı da bütün çıplaklığıyla ortaya çıktı. Peki, felaketi yalnızca doğa mı yaratıyor, yoksa suyun akacağı yeri bile elinden alan siyasi ve ekonomik tercihler mi? COP31’e haftalar kala Antalya’da iklim çözümleri konuşulmaya hazırlanılırken, adları ekolojik yıkımla anılan şirketlerin zirvede sürdürülebilirliğin temsilcisi olarak yer alması bu çelişkiyi daha da görünür kılıyor. İklim krizinin bedelini kim ödüyor, sorumluluğunu kim üstleniyor?

Haftanın İklim Zirvesi’nde İstanbul’daki sel felaketinden hareketle iklim krizinin toplumsal etkilerini ele alırken; İklim Kuşağı Konuşuyor’da ise rekor yağışlar ve seller üzerinden kentlerin iklim krizi karşısındaki kırılganlığına, afetlerin ardındaki siyasi ve ekonomik tercihlere ve COP31’e giderken Türkiye’nin iklim politikalarındaki çelişkilere odaklandık.

Web sitesinden…

Açık Gazete‘de, Britanya’da Yeşiller Partisi üyesi ve Jewish Voice for Liberation (Kurtuluş için Yahudi Sesi) platformu üyesi Prof. Tony Booth ile Britanya Yeşiller Partisi’nin “Siyonizm ırkçılıktır” kararını, kararın parti içinde ve Yahudi topluluklarında yarattığı tartışmaları, Filistin dayanışma hareketinin yükselişini ve antisemitizm suçlamalarının siyasi amaçlarla kullanılmasını konuştuk.

Ufuk Turu’nda, Brezilya seçimlerinde sağın yükselişini ve Lula’nın karşı karşıya olduğu siyasi açmazları değerlendirirken; Türkiye’nin Suudi Arabistan ve Pakistan’la, Yunanistan’ın ise İsrail’le geliştirdiği askerî ittifakları ele alarak bu anlaşmaların bölgesel çatışma risklerini değerlendirdik.

Hüsnükabul‘de, Bozcaada Uluslararası Ekolojik Belgesel Festivali kapsamında İsviçreli yönetmen Edgar Hagen ile The Roots of Madness belgeseli üzerinden Afganistan işgalinin 25. yılında Batı müdahalelerinin sonuçlarını, savaşların ve sömürgeci politikaların zorunlu göç üzerindeki etkilerini, mülteci krizinin ardındaki siyasi sorumlulukları ve insan hakları temelinde alternatif bir gelecek kurmanın imkânlarını ele aldık.

Sermayenin Ötesi‘nde, yatırım fonları skandalını, Meclis komisyonundan geçen tasfiye düzenlemesini ve kamu kaynaklarının kullanılmaması kararını değerlendirirken; fonlara ilişkin hack’lenme iddialarını, denetim eksikliklerini, yurt dışına para transferi şüphelerini ve yaşananların finansal piyasalarda yaratabileceği güven krizini ele aldık.

Ekonomi Politik‘te, COP31’e bir aydan az süre kala Antalya’da petrol ve doğal gaz aramaları için alınan acele kamulaştırma kararını, bu kararın bölgenin doğası, tarımı ve turizmi üzerindeki olası etkilerini ele aldık.

Gelecek Ekonomileri ve Sosyal Girişimcilik‘te, Bahreynli sosyal girişimci Tariq al-Olaimy ile büyüme sonrası ekonomiyi, doğayla ortaklık anlayışını, İslami finansın iklim mücadelesindeki potansiyelini ve COP31 öncesinde adil, sürdürülebilir ve insan odaklı bir ekonomik düzenin imkânlarını konuştuk.

Onarım Çağı‘nda, Birleşik Metal-İş Sendikası Uluslararası İlişkiler Uzmanı Eyüp Özer ile iklim krizinin metal işkoluna etkilerini, adil geçiş sürecinde işçi haklarını, çalışma sürelerinin kısaltılmasını ve enerji demokrasisini gündemimize aldık.

Antroposen Sohbetler‘de, aşırı sıcaklık ve kuraklığın tropikal ormanlar üzerindeki etkilerini ele alırken; iklim değişikliğinin biyoçeşitlilik, karbon döngüsü ve ekolojik dayanıklılık üzerindeki sonuçlarını, güncel bilimsel araştırmalar ışığında değerlendirdik.

Açık Bilinç’te, Prof. Dr. Fikret Adaman ile kapitalizmin nasıl ortaya çıktığını, zaman içinde nasıl dönüşerek günümüzün hâkim ekonomik sistemi hâline geldiğini ve insan doğasıyla ilişkisini sorguladık.

Açık Dergi’de, 33. Uluslararası Adana Altın Koza Film Festivali’nden ödüllerle dönen Bir Arada Yalnız filminin oyuncusu Onur Gözeten, Günyüzü filminin yönetmeni Banu Sıvacı ve Ölü Köpekler Isırmaz filminin yönetmeni Nuri Cihan Özdoğan ile sinema, hafıza, hastalık, engellilik, doğa tahribatı ve çevre kirliliği üzerine sohbet ettik.

Sakat Muhabbet‘te, 33. Uluslararası Adana Altın Koza Film Festivali’nden beş ödülle dönen Bir Arada Yalnız filminin başrol oyuncusu Onur Gözeten ile kendisinin canlandırdığı İzzet karakteri üzerinden sakatlık, hastalık, ölüm, aile ilişkileri, dijital dünyada kurulan alternatif yaşamlar ve toplumsal ön yargılar üzerine konuştuk.

Hakikatin Hikâyesi’nde, Prof. Dr. Adil Baktıaya’dan 1901’de iki çocuğuyla İstanbul’dan ayrılarak Avrupa’ya giden ve Osmanlı kadınlarının haklarını uluslararası platformlarda savunan Hayriye Hanım’ın sıra dışı hikâyesini dinledik.

Eser Miktarda’da, Galerist’in 25. yılını kutlayan Gönül İşi sergisinden yola çıkarak Müge Çubukçu, Selin Akın ve Efsa Aktar ile galerinin çeyrek asırlık yolculuğunu, sanatçılarla kurduğu uzun soluklu ilişkileri ve galericiliğin görünmeyen emeğini konuştuk.

Afrikon‘da, Kongolu kadınların geleneksel ninnilerini ve sözlü kültürünü elektronik müzikle buluşturan Les Mamans du Congo’nun üçüncü albümü Wa Sangi üzerinden, ormansızlaşma, suya erişim, kadın emeği ve dayanışma gibi meselelerin geleneksel ritimler ve çağdaş seslerle nasıl anlatıldığını ele aldık.

Öte yandan

Açık Gazete ekibinin gündem odaklı önerdiği makale ve analizlerden oluşan okuma önerilerine ulaşmak için internet sitemizi ziyaret edebilirsiniz.

Apaçık Radyo Program Destekçisi Olun

İklim adaleti

Māorilerin dilindeki kaitiakitanga kavramı, doğayı koruma ve gelecek nesillere karşı sorumluluğumuzu hatırlatıyor. Peki, iklim krizinin sorumluluğunu kim taşıyor, bedelini kim ödüyor? Ömer Madra anlatıyor.

Kargalar Unutmaz

Apaçık Radyo’nun YouTube serisi Açık Dergi: Portreler’de, çok yönlü sanatçı ve karikatürist Kemal Gökhan Gürses ile Büyükada Şehir Hatları İskelesi’nden Taş Mektep’e uzanan ‘Geçmiş Zaman Kargaları’ sergisini, ikonik Karga Kafası karakterinin Cumhuriyet gazetesindeki doğuş hikâyesini, 12 Eylül darbesi sonrası politik mizahın dönüşümünü ve ada hayatındaki karga-martı savaşlarını konuştuk.

Bozcaada’dan Sesler: BIFED

BIFED’in 13. yılında Nazlı Zaman, festivalin etkinlik koordinatörü Nigâr Mat’la bağımsız bir festivali sürdürmenin zorluklarını ve adanın direnişini ele alırken; Waseem Ahmad Siddiqui ise Zeytinlikler Arasında Zaman filminin yönetmeni Fany de la Chica ile zeytinlikleri, toprağa aidiyeti ve küçük üreticilerin mücadelesini konuştu.

Bu Festival Bizim: Müziğin Buluşturduğu Beş Yıl

Açık Dergi’de, Kreşendo tarafından hayata geçirilen ve bu yıl 13-15 Kasım tarihlerinde beşinci kez müzikseverlerle buluşacak olan “Bu Festival Bizim”in kurucusu Beril Sarualtun ile festivalin bu yılki programını, etkinliklerini ve beş yıllık yolculuğunu değerlendirdik.

Marina Herlop’un İndo-Katalan Ses Sığınağı

Login‘den Christopher Çolak, klasik müziği elektronik sesler, deneysel vokal teknikleri ve Güney Hindistan’ın Karnatik müzik geleneğiyle buluşturan Katalan müzisyen Marina Herlop’un 9 Ekim’de bağımsız olarak yayımladığı beşinci albümü Dja Dja’nın çok katmanlı, lirik ve avangard ses evreni hakkında bilgi verdi.

Haftanın karikatürü

Açık Gazete'nin köşelerinden Haftanın Karikatürleri'nde, Pedro Parrilla'nın çizimi haftanın karikatürü olarak seçildi.

Haftanın sözü

“Afetlere karşı dirençli bir İstanbul yaratmanın yolu; su havzalarını, ormanları, tarım alanlarını ve doğal yaşam koridorlarını koruyan kamucu ve bilimsel planlama anlayışından geçiyor. İstanbul’un yaşam kaynaklarını geri dönüşü olmayacak biçimde tahrip eden mega projelerden vazgeçilmeli; kent politikaları rant ve yapılaşma odaklı değil, kamu yararı ve yaşam hakkı temelinde yeniden ele alınmalı.” — TMMOB Çevre Mühendisleri Odası İstanbul Şubesi, şiddetli sağanak yağışların afete dönüşmesi sonrası yaptığı açıklamada İstanbul'daki problemin yağmur değil, plansız kentleşme ve yetersiz altyapı olduğunun altını bu sözlerle çizdi. (Bianet)