Antalya Karaalioğlu Parkı gözbebeği gibi korunmalı!

Antalya’nın en önemli kültür ve doğal miras varlıklarından Karalioğlu Parkı’nı ve parkın koruma statüsünün düşürülmesi kararını konuğumuz Recep Esengil ile konuşuyoruz. 

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, geçtiğimiz 8 Nisan’da yeni bir karar yayınlayarak Antalya’nın en önemli değerlerinden, 1.Derece Doğal Sit Alanı olan Karaalioğlu Parkı’nın koruma statüsünü düşürdü ve arazinin büyük bir kısmını 2. Derece Sit Alanı ile eşdeğer olan Nitelikli Doğal Koruma Alanı kategorisine geçirdi. Koruma statüsüne rağmen parkta zaman içinde yapılaşmasına izin verilen kısmı da 3. Derece'ye düşürdü.

Karaalioğlu Parkı, sadece doğal bir park değil, bir kültür varlığı ve Antalyalılar için de bir hafıza mekanı aynı zamanda. 1935 -1944 yılları arasında inşa edilmiş olan, erken Cumhuriyet döneminin ilk kent ölçekli parklarından birisi. 1944’ten bu yana da Antalyalıların hem park, hem spor, rekreasyon gibi çeşitli kamusal hizmetleri kullandıkları çok-katmanlı bir kültürel ve doğal miras alanı. 

Geçen hafta Orhan Silier ile Karaalioğlu Parkı’na 2006’da yerleştirilmesi projelendirilen Antalya Kent Müzesini ve bu projenin bir parçası olan Antalya Kent Araştırmaları Merkezi’nin başına gelenleri konuştuk. Ondan önceki hafta da Karaalioğlu Parkı ile birlikte üzerinde oturduğu falezlerin koruma statüsünün düşürülmesini ve bu kararın sakıncalarını Prof. Dr. Nihat Dipova ile ele almıştık. 

Konuğumuz Antalyalı’ların çok iyi tanıdığı, saydığı mimar Recep Esengil ve kendisi bir koruma aktivisti, TMMOB Mimarlar Odası eski Onur Kurulu üyesi, Antalya Kent Konseyi İmar Komisyonu ve Mimarlar Odası Antalya Şubesi eski Başkanı. Halen de bir ÇEKÜL Gönüllüsü.

Recep Esengil ile inşa edildiği 1940’larda çok ses getiren Cumhuriyet döneminin ilk kentsel ölçekte tasarlanmış parklarından birisi olan Karaalioğlu Parkı’nın çok-katmanlı değerlerini konuşuyoruz. Tasarım yaklaşımı ve Antalya’nın doğası, falezleri, dağları, denizi, kent kültürü ve Antalyalılarla kurduğu ilişki bakımından çok özel bir park burası. Parkın kullanımında zaman içinde bozulmalar meydana gelmiş ve 2002 yılında Antalya Büyükşehir Belediyesi park için “Antalya Tarihsel Karaalioğlu Parkı, Belediye Binası ve Çevresi Kentsel Tasarım ve Koruma Projesi” başlığında bir yarışma düzenlenmiş. Recep Esengil, jüri üyelerinden birisi o dönemde. Yarışma sonucu birinci gelen projenin konseptinin ne olduğunu, Antalya Kent Müzesi’nin nasıl bu proje kapsamında ele alındığını ve Karaalioğlu Parkı’nın 2006’dan itibaren bir kültür yaşam havzası olarak nasıl kurgulandığını konuşuyoruz. Karaalioğlu Parkı’nda 2019’da yerel yönetimde idarenin değişiminden sonra bu vizyonun terk edildiği anlaşılıyor. 

Bugün geldiğimiz noktada Karaalioğlu Parkı’nın birinci derece koruma statüsünün Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından düşürülmesini nasıl yorumluyor, Recep beye soruyoruz. Meslek Odaları ve STK’lar bu karara tepki gösterdiler ve bu kararın parkın korunması açısından bir tehdit oluşturduğunu, Antalya Kent Müzesi projesinin Parka kazandırılması gerektiğinin altını çizdiler.