BİLDİĞİMİZ DÜNYANIN SONUNA YAKLAŞIRKEN...
Bildiğimiz dünyanın sonuna yaklaştığımıza dair ardı arkası kesilmeyen uyarıların sonuncusu ABD’nin saygın okyanus araştırma kurumundan (NOAA) geldi.
Avustralya kıtası sahillerinde bulunan, dünyanın uzaydan görülen en büyük canlısı olan Büyük Mercan Resifi (Great Barrier Reef) elden gitmekteydi! Sistemin tamamı bu yaz, aşırı sıcak stresi altında “ağarma” ve ölüm (mercan ölümü) riski altındaydı!
Bu yaz derken, iki-üç ay sonrasında başlayacak bir süreçten bahsediyoruz. Zira, bilindiği üzre, Avustralya’nın bulunduğu güney yarıkürede 1 ay sonra yaz mevsimine giriliyor. NOAA’nın bilimsel öngörüsü doğru ise, yeryüzündeki en büyük biyolojik çeşitliliği bağrında barındıran bu mucizevi organizmayı ömrü hayatımızda görme fırsatını kaçırmış olduk demektir. İşin kötüsü, çocuklarımızın, torunlarımızın ve onların torunlarıyla çocukları da bu fırsatı kaçırmış olacaklar! (Donald Trump’ın tweet’lerindeki üslûbu taklit edecek olursak: “Onlar da bu harikayı bir daha göremeyecek. HAZİN!”)
***
Saatte 290 kilometreye varan hızıyla dünyada kaydedilmiş 5. en güçlü fırtına olan süper tayfun Yutu’nun 6 metreye varan dalgalarla yalayıp yuttuğu, küçük bir savaş görmüş gibi yerlebir ettiği adalarda yaşayan insanların ayrı bir uyarıya ihtiyaçları herhalde kalmamıştı: Her türlü maddi varlıklarını ossaat kaybeden bu insanları, su ve elektrik sıkıntısının yanı sıra beklenmedik bir felaket daha beklemekteydi: Ahalinin can havliyle çektiği amatör fotoğraflarda kasırganın ağaçlardaki tüm meyvaları da yolup koparmış olduğu net olarak görülmekteydi: Yiyecekler de gitmişti yani. Açıkçası, adalılar aç ve açıktaydı. Weather Underground meteoroloji sitesinin yazdığına göre bu süper tayfun, 1935’ten beri ABD topraklarını vuran en kuvvetli ikinci fırtınaydı da. Son belalı haber – ya da bir başka uğursuz uyarı sinyali diyelim – şuydu: Bu bölgeleri vuran en güçlü 10 tropik fırtınanın 7’si 2006’dan bu yana, yani son 12 sene içinde yaşanmıştı!
Kuzey Mariana adalarını silip süpüren Yutu, oradan ayrıldıktan sonra şimdi de Pasifik’te Filipinler, Japonya ve Tayvan’a koşturmakta. Haberlerini takip edeceğiz.
***
Diğer haber-uyarılar da kısaca şöyleydi:
- Ürdün’de sel felaketi: Okul otobüsü sel sularına kapıldı; çoğu çocuk en az 20 ölü, 35 yaralı. Yaşamını yitiren öğrencilerin çoğu 14 yaşından küçük. Bu olay, bu yıl Ölü Deniz’de ani sel ve taşkınlar nedeniyle yaşanan ikinci trajediydi.
- Rusya’da sel felaketi: Ülkenin güneydoğusunda Krasnodar Krai bölgesinde 30 köy ve kasabada ve 2 ayrı şehirde aşırı yağış ve heyelanlardan 6 kişi öldü, 1 kişi kayboldu. Önümüzdeki günlerde bölgede sağanak, dolu ve seller beklendiği uyarıları yapıldı.
- Trinidad ve Tobago’da sel felaketi: Bir haftadır devam eden yoğun yağışın yol açtığı sel felaketinde büyük çaplı maddi hasar meydana geldi, 4 bin 300 konut tahrip oldu, 500’den fazla çiftçi büyük maddi zarara uğradı.
- Adıyaman’da sel ve heyelan hasarı: Araçlar sular altında kaldı ve zarar gördü. Tarım arazilerinde büyük zarar ziyan oluştu.
(BBC Türkçe, HT, AA, CNN, Floodlist.com, vd)
***
Doğa’nın bu dolaylı uyarılarının yanı sıra, bir de tanınmış yazar çıktı, doğrudan uyardı: Televizyona da uyarlanan Game of Thrones (Taht Oyunları) serisinin yazarı George R. R. Martin, “Winter is Coming (Kış Geliyor)” sözüyle aslında neye dikkat çektiği tartışmalarına son verdi.
Kitaptaki kış geliyor sözüyle, iklim değişikliği arasında paralellik olduğunu söyleyen Martin, “İklim değişikliği her politikacının birinci önceliği olmalı” dedi.
***
Hızla sulara batmakta olan ada devletleri yöneticileri dışında dünyada hangi politikacının birinci önceliği iklim değişikliği diye sormadan edemiyor Vakanüvis.
Ve cevap da beklemiyor.
Vakanüvis ÖM
